Skip to content
Wellsprings
greek-ethicsfeatured in 40 works

Ataraxia

The deep, unshakable calm that remains when the mind is no longer troubled by fear or anxious desire.

Ataraxia means freedom from disturbance — a settled tranquility of mind that two rival schools made their goal by opposite routes. For Epicurus (who founded his Athens school around 306 BCE), it came from shedding the fear of gods and death and limiting desire to what is natural and necessary. For the Pyrrhonist Skeptics, it followed from suspending judgment on questions that cannot be settled, letting anxiety simply fall away. Both the word and the aim shaped later ideas about peace of mind.

How it traveled

  1. Epistula ad Menoeceum
    Athens · -270
    explains
  2. De Rerum Natura
    Rome · -55
    explains
  3. de Finibus Bonorum et Malorum
    Formiae · -43
    explains
  4. Tusculanae Disputationes
    Formiae · -43
    explains
  5. Remedia amoris
    Tomis (Constanța) · 1
    applies
  6. Discourses
    Nicopolis · 108
    explains
  7. Non Posse Suaviter Vivi Secundum Epicurum
    Chaeronea · 120
    explains
  8. De Tranquillitate Animi
    Chaeronea · 120
    explains
  9. Consolatio ad Apollonium
    Chaeronea · 120
    explains
  10. De exilio
    Chaeronea · 120
    explains
  11. Quaestiones Convivales
    Chaeronea · 120
    explains
  12. The Handbook
    Nicopolis · 135
    explains
  13. Fragments
    Nicopolis · 135
    explains
  14. Ad Se Ipsum
    Vindobona (Vienna) · 170
    explains
  15. Nigrinus
    Samosata · 180
    explains
  16. Gallus
    Samosata · 180
    explains
  17. Adversus Mathematicos
    Alexandria · 190
    explains
  18. Pyrrhoniae Hypotyposes
    Alexandria · 210
    explains
  19. Vitae philosophorum
    · 240
    explains
  20. Mivchar HaPeninim
    Granada · 950
  21. Duties of the Heart
    Zaragoza (Saragossa) · 1080
  22. Yalkut Shimoni on Nach
    Tiberias · 1250
  23. Sefer HaIkkarim
    Soria · 1425
  24. Reshit Chokhmah
    Tzfat · 1575
  25. Ohr HaChammah on Zohar
    Tzfat · 1620
  26. Mesillat Yesharim
    Amsterdam · 1738
  27. Likutei Halakhot
    Breslov (Ukraine) · 1840
  28. Malbim on Job
    Bucharest · 1860
  29. De Tranquilitate Animi
    redefines
  30. Epistulae
    explains
  31. Odes
    Rome
    explains
  32. De Specialibus Legibus (lib. i‑iv)
    explains
  33. Historia Romana
    Rome
    explains
  34. De Somniis (lib. i-ii)
    explains
  35. De Posteritate Caini
    explains
  36. De Praemiis Et Poenis Et De Exsecrationibus
    explains
  37. De Abrahamo
    explains
  38. De Vita Beata
    explains
  39. De Migratione Abrahami
    explains
  40. De Cherubim
    explains

Key passages(20)

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַשֵּׁנִי כִּי הַבּוֹטֵחַ בֵּאלֹהִים נַפְשׁוֹ בִּמְנוּחָה וְלִבּוֹ שָׁלֵו מִצַּד הַגְּזֵרוֹת לְדַעְתּוֹ כִּי הַבּוֹרֵא יַנְהִיגֵן לְטוֹבָתוֹ בְּעוֹלָמוֹ וְאַחֲרִיתוֹ כְּמוֹ שֶׁאָמַר דָּוִד עָלָיו הַ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וּמָה שֶׁטָּעֲנוּ מִמְּנוּחַת נַפְשָׁם בְּהַגִּיעָם אֶל חֶפְצָם מֵהוֹן הָעוֹלָם כָּזָב וְסִכְלוּת מֵהֶם בְּבַקָּשׁוֹתָם כִּי אֶפְשָׁר שֶׁיִּהְיֶה סִבָּה חֲזָקָה לְטִרְדַּת לִבָּם וּלְצַעֵר נַפְשָׁם כּ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַשַּׁלְוָה מִנִּדְנוּד הַנֶּפֶשׁ וְצַעֲרָהּ לְחֶסְרוֹן תַּאֲווֹתֶיהָ הַגּוּפִיּוֹת.

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

אֶחָד מֵהֶם שֶׁיִּשְׂמַח בְּחֶלְקוֹ כִּי מִי שֶׁנִּכְנְסָה בּוֹ הַגַּאֲוָה וְהַגְּדֻלָּה אֵין הָעוֹלָם וְכָל אֲשֶׁר בּוֹ מַסְפִּיק לוֹ לְכַלְכָּלָתוֹ לְגֹבַהּ לִבּוֹ וּבְזוֹתוֹ מָה שֶׁהִגִּיעַ לְחֶלְק

Tap to expand

Mivchar HaPeninim · Shlomo ibn Gabirol (Keter Malchut) · 950 CE

High

הפרישות מן העולם פנאי ללב ומנוחה לגוף. ואהבת עולם טרדת הלב ויגיעת הגוף. ומי שידע האל לא ידאג לחסרון ולא ישתומם לא מן הטרף ולא מן בני אדם:

Tap to expand

Mivchar HaPeninim · Shlomo ibn Gabirol (Keter Malchut) · 950 CE

High

ואמר שחכם אחד היה במדינה והיו אנשיה בצרה גדולה והיה מדבר דבריו ולא היה מרגיש לצרה. אמרו לו הלא תצטער למה שכלנו בצער? אמר להם לא. אמרו לו ולמה? אמר להם אם הייתי רואה אותו בחלומי לא הייתי מרגיש בו בהקיץ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

אַךְ מַהוּת הַבִּטָּחוֹן הִיא מְנוּחַת נֶפֶשׁ הַבּוֹטֵחַ וְשֶׁיִּהְיֶה לִבּוֹ סָמוּךְ עַל מִי שֶׁבָּטַח עָלָיו שֶׁיַּעֲשֶׂה הַטּוֹב וְהַנָּכוֹן לוֹ בָּעִנְיָן אֲשֶׁר יִבְטַח עָלָיו כְּפִי יְכָלְתּוֹ ו

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְאִם לֹא יִגְזְרוּ לוֹ יוֹתֵר מִן הַמָּזוֹן אִם הָיוּ מִשְׁתַּדְּלִים כָּל אֲשֶׁר בַּשָּׁמַיִם וּבָאָרֶץ לְהוֹסִיף עָלָיו לֹא הָיוּ יְכוֹלִים בְּשׁוּם פָּנִים וְלֹא בְּשׁוּם סִבָּה. וְכַאֲשֶׁר יִבְטַ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַשִּׁשִּׁי שֶׁבַּעַל הַכִּימִיָּה אֵינוֹ בָּטוּחַ מֵהֶחֳלָיִים וְהַמַּדְוִים שֶׁמְּעַרְבְּבִין עָלָיו שִׂמְחָתוֹ בְּעָשְׁרוֹ וְאֵינָם מַנִּיחִין אוֹתוֹ לֵהָנוֹת מִמָּה שֶׁיֵּשׁ לוֹ וְלֹא לְהִתְעַנּ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַבּוֹטֵחַ בַּיְיָ יַשִּׂיג תּוֹעֶלֶת הַמָּמוֹן רְצוֹנִי לוֹמַר פַּרְנָסָתוֹ וְתִמָּנַע מִמֶּנּוּ טִרְדַּת הַמַּחְשָׁבָה שֶׁל בַּעַל הַמָּמוֹן וְהַתְמָדַת דַּאֲגָתוֹ לוֹ כְּמוֹ שֶׁאָמַר הֶחָכָם מְתו

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְאָמַר אַחֵר הַפְּרִישׁוּת מְנוּחַת הַנֶּפֶשׁ וַחֲסִימַת רַעְיוֹנֶיהָ מִכָּל מָה שֶׁהִיא לָהֶם לִמְנוּחָה,

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

אָמַר הַשֵּׂכֶל הַטּוֹבָה שַׁלְוַת נַפְשֵׁךְ וּמְנוּחָתָהּ מִמַּאֲפַל קַדְרוּת הָעוֹלָם שֶׁהֲנָאוֹתָיו מְעֹרָבוֹת בַּעֲצָבִים וְתַאֲווֹתָיו נִפְסָקוֹת וַהֲבִיאֵךְ (ויביאך זה) לְהַכִּיר בָּאַחֲרִית חֶז

Tap to expand

Kuzari · Yehuda HaLevi (Kuzari) · 1120 CE

High

(לח) אָמַר הֶחָבֵר: שֶׁהוּא בָחֳלָיִים מַתְמִידִים הַפּוֹגְעִים אוֹתוֹ בְכָל עֵת, מִדְּאָגוֹת וִיגוֹנוֹת וּפַחַד וּנְטִירָה וְשִׂנְאָה וְאַהֲבָה וְסַכָּנוֹת, וּמִזְגוֹ, עִם הָעִתִּים, בְּהִפּוּךְ וּבְ

Tap to expand

Sefer HaIkkarim · Rabbi Yosef Albo · 1425 CE

High

ולפי דעת החולקים מרבותינו ז״ל ואומרים כי פנחס איננו אליהו, יהיה השלום המיועד אל פנחס רומז אל שלום מנוחת הנפש בעולם הבא שאין בו הפך, ויורה על זה מה שזכר הכתוב בעונש הרשעים, אין שלום אמר אלהי לרשעים, וא

Tap to expand

כִּי זֶה שֶׁחַיָּב לַחֲבֵרוֹ מָעוֹת הוּא 'עֶבֶד לֹוֶה לְאִישׁ מַלְוֶה' וְכָל זְמַן שֶׁהוּא מְשֻׁעְבָּד לַחֲבֵרוֹ וְחַיָּב לוֹ אֵיזֶה חוֹב זֶה בְּחִינַת יִרְאָה נְפוּלָה שֶׁמִּשָּׁם עִקַּר הָעֲנִיּוּת

Tap to expand

High

וְזֶהוּ "וּסְפַרְתֶּם לָכֶם"-'לָכֶם' לְעַצְמֵיכֶם. 'לָכֶם'-לְעַצְמֵיכֶם דַּיְקָא, שֶׁכָּל אֶחָד צָרִיךְ לִסְפֹּר סְפִירַת הָעֹמֶר, שֶׁהוּא בְּחִינַת הִתְחַזְּקוּת הַנַּ"ל לְעַצְמוֹ כְּפִי מַה שֶּׁהוּא

Tap to expand

העשירי שער הנקמה. ראו אחרים כי הטוב במה שמכוין האדם בעולם הזה, שינקם ‏מאויביו. ואמרו שהנקמה מסירה הדאגה מהנפש, ויסתלק מעליה היגון אשר היתה בו, ותמצא ‏ערבות במה שהיא רואה באויבה, ותניח מן הכעס ותסיר המ

Tap to expand

Mivchar HaPeninim · Shlomo ibn Gabirol (Keter Malchut) · 950 CE

High

והוא עוד כמו שסבבוהו חיות רעות ופגע האויבים בכל מוצא ומבוא שאם ינצל מקצתם יטרפוהו קצתם. ומי שהוא יודע העולם הידיעה הזאת לא ישמח לטובו. ולא ידאג לרעתו. כאשר אמר החכם העולם הזה רבו [בו] כמה יגונים ומה ש

Tap to expand

Mivchar HaPeninim · Shlomo ibn Gabirol (Keter Malchut) · 950 CE

High

ואמר הדואג אשר לא יתום יגונו. והיגע אשר לא תהיה לו מנוחה. המגביר זלות החריצות על יקר ההסתפקות. והמבקש יותר מכדי ספוקו. והחומד בני אדם במה שחננם הבורא:

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

עַל כֵּן אָחִי אַל תִּתְעַלֵּם לִפְקֹד מַחְשַׁבְתְּךָ תָּמִיד בָּעִנְיָן הַזֶּה וְאָז יֶחֱזַק סִבְלְךָ לֵאלֹהִים וְיָקֵל מֵעָלֶיךָ בְּהַעֲלוֹת עַל לִבְּךָ צַעַר הָרָעָה וּמְרִירוּת הַסֵּבֶל וְיוֹרֶה ע

Tap to expand