Skip to content
Wellsprings
greek-ethicsfeatured in 40 works

Temperance

Mastery over one's appetites and pleasures — the self-command Plato called a kind of inner order.

Temperance (sōphrosynē) is the virtue of moderation and self-control over bodily desires and pleasures. Plato (4th c. BCE) treated it as a harmony in which appetite willingly submits to reason, while Aristotle defined it as the mean concerning the pleasures of touch and taste — the balance between self-indulgence and insensibility. One of the four cardinal virtues, it passed through Stoic and Roman thought into the heart of Western and later Christian ethics.

How it traveled

  1. Charmides
    Athens · -399
    explains
  2. Republic
    Athens · -375
    explains
  3. Memorabilia
    Athens · -354
    explains
  4. Cyropaedia
    Athens · -354
    explains
  5. Laws
    Athens · -348
    explains
  6. Nicomachean Ethics
    Chalcis · -322
    explains
  7. Eudemian Ethics
    Chalcis · -322
    explains
  8. Quaestiones Convivales
    Chaeronea · 120
    explains
  9. Noctes Atticae
    Rome · 180
    explains
  10. Deipnosophistae
    Naucratis · 230
    explains
  11. Vitae philosophorum
    · 240
    explains
  12. Res Gestae
    Rome · 400
    explains
  13. Midrash Tanchuma
    Tiberias · 600
  14. Duties of the Heart
    Zaragoza (Saragossa) · 1080
  15. Mishneh Torah, Human Dispositions
    Fostat (Old Cairo) · 1180
  16. Guide for the Perplexed
    Cairo · 1190
  17. Yalkut Shimoni on Nach
    Tiberias · 1250
  18. Yalkut Shimoni on Torah
    Tiberias · 1250
  19. Sha'arei Teshuvah
    Girona · 1260
  20. Akeidat Yitzchak
    Tarragona · 1490
  21. Reshit Chokhmah
    Tzfat · 1575
  22. Mesillat Yesharim
    Amsterdam · 1738
  23. Likutei Moharan
    Breslov (Ukraine) · 1802
  24. Likutei Halakhot
    Breslov (Ukraine) · 1840
  25. Malbim on Proverbs
    Bucharest · 1860
  26. De Specialibus Legibus (lib. i‑iv)
    explains
  27. Legum Allegoriarum Libri I-III
    explains
  28. Historia Romana
    Rome
    explains
  29. Stromata
    redefines
  30. Historical Library
    Syracuse (Sicily)
    explains
  31. Epistulae
    explains
  32. Orationes
    Prusa
    explains
  33. De Virtutibus
    explains
  34. De Somniis (lib. i-ii)
    explains
  35. Paedagogus
    explains
  36. Fragmenta Moralia
    Athens
    explains
  37. De Agricultura
    explains
  38. De Vita Mosis (Lib. I-II)
    explains
  39. Quod Deterius Potiori Insidiari Soleat
    explains
  40. Symposium Sive Convivium Decem Virginum
    explains

Key passages(20)

Maor VaShemesh · Kalonymus Kalman Epstein · 1817 CE

Very high

וככה תאכלו אותו מתניכם חגורים נעלכם ברגליכם וכו' ומקלכם בידכם ואכלתם אותו בחפזון וכו' והיה היום הזה לכם לזכרון וכו' שבעת ימים וכו' ראוי לשום לב בטעם מצוה זו מדוע תהיה אכילתה בדרך חיפזון דווקא הלא אכיל

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וּמִן הַיָּדוּעַ כִּי הַגְבָּרַת הַתַּאֲוָה עַל הַשֵּׂכֶל הִיא רֹאשׁ כָּל חַטָּאת וְסִבַּת כָּל גְּנוּת וְלֹא נָטָה עַם אֶל הָעוֹלָם עַד שֶׁנָּטוּ מִן הַתּוֹרָה וְהִשִּׁיאָם הַיֵּצֶר לְהַנִּיחַ יִשּׁו

Tap to expand

Mishneh Torah, Human Dispositions · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

High

כְּשֵׁם שֶׁהֶחָכָם נִכָּר בְּחָכְמָתוֹ וּבְדֵעוֹתָיו וְהוּא מֻבְדָּל בָּהֶם מִשְּׁאָר הָעָם. כָּךְ צָרִיךְ שֶׁיִּהְיֶה נִכָּר בְּמַעֲשָׂיו בְּמַאֲכָלוֹ וּבְמַשְׁקֵהוּ וּבִבְעִילָתוֹ וּבַעֲשִׂיַּת צְרָ

Tap to expand

Guide for the Perplexed · Moses ben Maimon (Rambam) · 1190 CE

High

תנאי המועמד לנבואה6 אחרי ההקדמות האלה, דע לך שאם תנאי א) עצם מוחו של אחד מבני האדם, מעיקר טבעו, הוא בשיא האיזון בזַכּוּת חומרו ובמזגו המיוחד בכל חלק מחלקיו ובגודלו ובתנוחתו, ולא ימנעו אותו מונעים מצד

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַפְּרִישׁוּת הַכּוֹלֶלֶת הוּא הַנָּהוּג בָּהּ לְתַקָּנַת גּוּפֵינוּ וְהַסְדָּרַת עִנְיָנֵנוּ כְּמוֹ הַנְהָגַת הַמְּלָכִים בְּדָתֵי הַמְּדִינוֹת וְהַנְהָגַת הָרוֹפְאִים לַבְּרִיאִים וְלַחוֹלִים וְהַ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהִמָּנַע מִמּוֹשְׁבוֹת הַמַּאֲכָל וְהַמִּשְׁתֶּה וְהַשְּׂחוֹק עִם הַשְּׁמִירָה מִכָּל מָה שֶׁיָּבִיא לְהַמְרוֹת הָאֵל בְּחֶבְרָתָם וְיוֹצֵא (ולצאת) מִגְּבוּל הַצְּנִיעוּת וּמָסֹרֶת הַמּוּסָר וְהַדּו

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַשֵּׁנִי קַחַת הַמָּזוֹן מִן הַמֻּתָּר עַל דֶּרֶךְ הַוִּתּוּר וּמְכַוֵּן בּוֹ אֶל הַתַּעֲנוּג הַשָּׁוֶה מִבְּלִי רִבּוּי וְלֹא הִפָּקֵד (הֶפְקֵר) כְּהַשְׁלָמַת הַצֹּרֶךְ מִן הַלֶּחֶם הַטּוֹב בְּתַב

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְרָאוּי לְךָ אָחִי שֶׁתִּתְנַהֵג בִּפְרִישׁוּת מִן הַתַּעֲנוּגִים הַמֻּתָּרִים בִּיכָלְתְּךָ עַד שֶׁיִּהְיוּ בְּעֵינֶיךָ בִּתְכוּנַת הַתַּעֲנוּגִים הָאֲסוּרִים עָלֶיךָ פֶּן תַּעֲזֹב תּוֹרָתְךָ וְתַנּ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

וְהַתַּחְבּוּלָה לָעִנְיָן הַזֶּה שֶׁתַּמְעִיט בְּמִינֵי הַלִּפְתָּן וְתִסְמֹךְ עַל לִפְתָּן אֶחָד בְּעוֹד שֶׁתּוּכַל וְיִהְיֶה דַּי בִּמְעַט מִמֶּנּוּ כְּפִי שֶׁתּוּכַל וְהִתְכַּוֵּן בּוֹ כְּדֵי לְהַ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

ואח״כ תִּתְנַהֵג בְּתַעֲנִית אִם יִהְיֶה גּוּפְךָ חָזָק אֲפִלּוּ יוֹם א׳ בְּשָׁבוּעַ. וְכָל אֲשֶׁר תּוּכַל לְהַטְבִּיעַ נַפְשְׁךָ שֶׁלֹּא לְהַרְגִּישׁ עַל עִנְיַן הַמַּאֲכָל וְהַמִּשְׁתֶּה כְּדֵי לְיַ

Tap to expand

Duties of the Heart · Bachya ben Yosef ibn Pakuda (Chovot HaLevavot) · 1080 CE

High

תְּחִלַּת הַפְּרִישׁוּת הַהִיא שֶׁתִּפְרֹשׁ מִקִּנְיְנֵי הָעוֹלָם בְּמַעֲשֶׂיךָ וּבְמַחְשַׁבְתְּךָ אֶלָּא לְמָזוֹן וּפַרְנָסָה לֹא לְתַעֲנוּג מִתַּעֲנוּגֵי הַגּוּף וְלֹא לְהַגִּיעַ אֶל הַמְּנוּחוֹת וְ

Tap to expand

Mishneh Torah, Human Dispositions · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

High

וְיֵשׁ מַאֲכָלוֹת שֶׁהֵם רָעִים וְאֵינָן כְּמוֹ אֵלּוּ. וְהֵם עוֹף הַמַּיִם וּבְנֵי יוֹנָה הַקְּטַנִּים וְהַתְּמָרִים וְלֶחֶם קָלוּי בְּשֶׁמֶן אוֹ לֶחֶם שֶׁנִּלּוֹשׁ בְּשֶׁמֶן וְהַסּלֶת שֶׁנִּפּוּ אוֹ

Tap to expand

Mishneh Torah, Human Dispositions · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

High

וְכָל מִי שֶׁהוּא יוֹשֵׁב לָבֶטַח וְאֵינוֹ מִתְעַמֵּל. אוֹ מִי שֶׁמַּשְׁהֵא נְקָבָיו. אוֹ מִי שֶׁמֵּעָיו קָשִׁין. אֲפִלּוּ אָכַל מַאֲכָלוֹת טוֹבִים וְשָׁמַר עַצְמוֹ עַל פִּי הָרְפוּאָה. כָּל יָמָיו יִ

Tap to expand

Mishneh Torah, Human Dispositions · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

High

תַּלְמִיד חָכָם מְכַלְכֵּל דְּבָרָיו בְּמִשְׁפָּט. אוֹכֵל וְשׁוֹתֶה וְזָן אֶת אַנְשֵׁי בֵּיתוֹ כְּפִי מָמוֹנוֹ וְהַצְלָחָתוֹ. וְלֹא יַטְרִיחַ עַל עַצְמוֹ יוֹתֵר מִדַּאי. צִוּוּ חֲכָמִים בְּדֶרֶךְ אֶרֶ

Tap to expand

Mishneh Torah, Human Dispositions · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

High

כְּשֶׁהֶחָכָם אוֹכֵל מְעַט זֶה הָרָאוּי לוֹ לֹא יֹאכְלֶנּוּ אֶלָּא בְּבֵיתוֹ עַל שֻׁלְחָנוֹ. וְלֹא יֹאכַל בַּחֲנוּת וְלֹא בַּשּׁוּק אֶלָּא מִפְּנֵי צֹרֶךְ גָּדוֹל. כְּדֵי שֶׁלֹּא יִתְגַּנֶּה בִּפְנֵי

Tap to expand

Mishneh Torah, Human Dispositions · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

High

כְּשֶׁהֶחָכָם שׁוֹתֶה יַיִן אֵינוֹ שׁוֹתֶה אֶלָּא כְּדֵי לִשְׁרוֹת אֲכִילָה שֶׁבְּמֵעָיו. וְכָל הַמִּשְׁתַּכֵּר הֲרֵי זֶה חוֹטֵא וּמְגֻנֶּה וּמַפְסִיד חָכְמָתוֹ. וְאִם נִשְׁתַּכֵּר בִּפְנֵי עַמֵּי הָא

Tap to expand

Guide for the Perplexed · Moses ben Maimon (Rambam) · 1190 CE

High

אמת מידה שנייה להבחנה: תכונות הנביא6 נותר לך לדעת אם המתיימר אליה הוא השלם שקיבל התגלות בעניינה, או שהוא התיימר שהוא בעל האמירות האלה וייחס אותן לעצמו. ואופן בחינת הדבר הוא בחינת שלמות האדם הזה וחקירת

Tap to expand

Guide for the Perplexed · Moses ben Maimon (Rambam) · 1190 CE

High

5 אשר לניקיון הבגדים ורחיצת הגוף וניקוי הטינופים – גם הם מִמטרות התורה הזאת, אבל זאת לאחר טיהור המעשים וטיהור הלבבות מן הדעות והמידות המטמאות. ואילו להסתפק בניקיון חיצוני, ברחיצה ובטיהור הבגדים, ובו ז

Tap to expand

Guide for the Perplexed · Moses ben Maimon (Rambam) · 1190 CE

High

אישות ועריות: ריסון התאווה14 הקבוצה הארבע עשרה כוללת את המצוות הקשורות באיסור חלק ממעשי האישות, והן אשר מנינו בספר נשים והלכות איסורי ביאה (בספר קדושה). וכלאי בהמה בכלל הקבוצה הזאת. הכוונה גם באלה היא

Tap to expand

Guide for the Perplexed · Moses ben Maimon (Rambam) · 1190 CE

High

נדרים: מידת ההסתפקות במועט ושלום בית10 נדרים) בנוסף לאיסור המאכלות האסורים שנצטווינו בו, נצטווינו גם על נדרי אִסָּר: כשיאמר אדם: "לחם זה" או "בשר זה" "אסור עליי" – נאסר עליו לאוכלו. כל זה כאימון להקני

Tap to expand